4 C
Узбекистан
Среда, 28 февраля, 2024
Домой Блог Страница 172

Покистонда сув тошқинлари юзага келди

Покистонда кучли ёмғир сабаб бўлган сув тошқинлари оқибатида камида 25 киши ҳалок бўлди, яна 145 киши жароҳатланди. Бу ҳақда Dawn газетаси хабар берди. Газетага кўра, мамлакат шимоли-ғарбидаги Хайбер-Пахтунхва вилоятининг бир неча туманларида кучли ёмғир ёғган.

Покистон Бош вазири Шаҳбоз Шариф қурбонларнинг оила аъзоларига ҳамдардлик билдирган ва табиий офатларни бошқариш миллий бошқармасига жабрланган ҳудудлардаги одамларга ёрдам бериш чораларини кўришни топширган.

2022 йилда муссон ёмғирининг тошқинлари Покистон тарихидаги энг ҳалокатли тошқинлардан бири бўлди. Улар мамлакатнинг 160 та ҳудудининг 90 дан ортиғида 33 миллиондан ортиқ кишига (мамлакат аҳолисининг 14 фоизи) таъсир кўрсатди. Ўлганлар сони 1719 кишини ташкил этди, иқтисодий зарар 30 миллиард долларга баҳоланмоқда.

Австралияда автобус ҳалокатга учради, камида 10 киши ҳалок бўлди

Австралия жануби-шарқида автобуснинг ҳалокатга учраши оқибатида камида ўн киши ҳалок бўлди, 11 киши жароҳатланди. Бу ҳақда Янги Жанубий Уэльс штати полициясига таяниб, “РИА Новости” хабар бермоқда.

Қайд этилишича, жабрланганлар вертолёт ва автомашиналарда шифохонага етказилган. “Фавқулодда хизматлар воқеа жойида ишлашни давом эттирмоқда”, — дейилади хабарда.

Мармарис: сайёҳларнинг севимли маскани

Мармарис ўзининг табиий гўзалликлари, узун қирғоқ чизиғи, қарағай дарахтлари билан қопланган тепаликлардан ажойиб манзаралари, соҳиллари, қадимий шаҳарлари, кема портлари билан Муғланинг энг машҳур сайёҳлик курортларидан биридир.

            Мармарис икки денгизни боғлаб турган географик жойлашуви билан минтақада минг йиллар давомида ҳукмронлик қилган кўплаб цивилизациялар учун асосий порт вазифасини бажариб келган.

            Бу муҳим порт шаҳарнинг милоддан аввалги 3400 йилларига тегишли қадимий харобаларини Мармарис шаҳрининг шимолидаги Асартепада кўриш мумкин.

            Мармарис дам олишни, табиий гўзалликлардан завқланишни ва минтақанинг бой тарихини кашф қилишни хоҳлайдиганлар, шунингдек, феруза рангли денгиз ва олтиндек сариқ қумлардан баҳра олиб, сув ва қуруқликдаги спорт турларини синаб кўрмоқчи бўлганлар учун мукаммал манзилдир.

         Ташриф буюриладиган жойлар

         Мармарис қалъаси

         Мармарис шаҳар маркази қалъа ва порт жойлашган минтақадир. Бугунги кунда музей бўлган ўрта аср қалъаси, порт атрофидаги бутун майдонни юқоридан кўриш имконини ва эски шаҳарнинг архитектурасини кўздан кечириш завқини тақдим этади. Ушбу тарихий биноларнинг аксарияти яхши сақланиб қолган. Археология музейи сифатида фойдаланилган “Мармарис қалъаси” Мармарисдаги ягона музейдир. Ушбу музейда Эллинистик, Рим ва Византия даврига оид “икки тутқичли кўза бўлаклари” билан бирга Книдос, Ҳисарўну ва Бургаз минтақаларида олиб борилган қазишмаларда топилган сопол идишлар, шиша идишлар, тангалар ва безак буюмлари намойиш этилади.

Мармарис қалъаси

           Мармарис тарихий бозори

           Мармарис тарихий бозори ўтмишдан ҳозирги кунгача ўзининг гавжумлиги билан танилиб келмоқда. Бозорда эсдалик совғалари, кийим-кечак, зираворлар ва Мармарисга хос маҳаллий ҳунармандчилик буюмлари ташриф буюрувчиларга таклиф қилинадиган кўплаб дўконлар мавжуд.

                                         Мармарис тарихий бозори

           Лорима қадимий шаҳри

           Лорима қадимий шаҳри Бозбурун ярим оролининг жануби-ғарбий қисмида жойлашган Бозуккале қишлоғида иншо этилган. Шаҳардаги энг кўзга кўринган иншоот — антик қалъадир. Бозуккале бандаргоҳи круиз қайиқлари ва яхталар учун асосий тўхтаб дам олиш нуқтаси бўлиб, у ерда сиз тушдан кейин Лориманинг қадимий деворлари оралаб сузиб борар экансиз, ажиб манзаранинг гувоҳи бўлишингиз мумкин.

Лорима қадимий шаҳри

              Яхта портлари (Мариналар)

              Мармарис Жанубий Эгейдаги энг катта ва энг замонавий портлардан биридир. Бу порт қадимдан то ҳозиргача ўз қийматини йўқотмаган. Мазкур замонавий ва катта порт ҳозирда ҳашаматли яхталар ва қайиқларнинг тез-тез ташриф буюрадиган манзили ҳисобланади. Соҳил бўйлаб орол ва яриморолларни зиёрат қилиш учун ижарага олинадиган қайиқлар ҳам мавжуд.

                                Яхта портлари (Мариналар)

           Жаннат ороли

          Жаннат ороли Мармарис шаҳри яқинидаги ярим оролда жойлашган. Қарағай ўрмонлари билан қопланган оролда унутилмас сувга шўнғиш тажрибасини тақдим этадиган қирғоқ чизиғи мавжуд. Шунинг учун ҳам бу ер қайиқ саёҳатлари учун жуда машҳур саналади. Оролнинг ландшафти қуёш ботишини кузатадиганлар ва ушбу онларни фотоаппаратга муҳрлайдиганлар учун унутилмас манзарани тақдим этади. Оролга келиб, кунни фақат сузиш ҳамда қуёшда тобланиш билан ўтказинг.

                                            Жаннат ороли

            Яланжи бўғоз

            Мармарисдан қаралганда, денгизнинг бўғозга ўхшаш қисми Жаннат оролини материк билан боғлайди. Шаҳар марказидан атиги 8 километр узоқликдаги бўғозга микроавтобусларда боришингиз мумкин. Босфорга етиб борганингиздан сўнг, у ердан Жаннат ороли ва Нимара ғорига қараб пиёда юрсангиз бўлади. Яланжи бўғоз ўтмишда порт сифатида фойдаланилган. Эгей ва Ўрта Ер денгизининг энг нуфузли порти бўлган Мармарис порти Яланжи бўғозда жойлашган бўлиб, айни пайтда етакчи яхта ва туризм марказларидан бири ҳисобланади.

                                            Яланжи бўғоз

          Бўзбурун

          Бўзбурун Мармарисдан 45 километр жануби-ғарбда жойлашган. Бу, айниқса, яхта туризми учун машҳур дам олиш маскани. Бу ерда ҳаёт жуда сокин ва атроф-муҳит нисбатан кам сонли аҳоли билан ўралгани сабабли жуда тинчдир. Ушбу кичик шаҳарчада кўплаб бутик меҳмонхоналар, панционатлар ва ресторанлар мавжуд.

                                                 Бўзбурун

            Турунч кўрфази

            Мармариснинг энг машҳур кўрфазларидан бири Турунч аквариумни эслатувчи соф феруза сувларига эга. Денгизга яқин жойда сиз замонавий ва анъанавий ресторанлар, сайр қилиш йўлаклари ва ҳашаматли бутик меҳмонхоналарни кўришингиз мумкин. Турунчга машина ёки қайиқда борилади.

Турунч кўрфази

          Амос кўрфази

         Турунч ва Кумлубук оралиғида жойлашган Амос кўрфази тиниқ денгизи билан донг таратган. Кўзлардан узоқ бу ҳудудда жамоат транспорти йўқ, сиз у ерга фақат машина ёки қайиқда боришингиз мумкин. Амос қадимий шаҳар харобаларини ҳам кўришингиз мумкин бўлган бу манзилда сув остига саёҳат қилишингиз унутилмас хотира бўлиб қолади.

                                                  Амос кўрфази

             Бордубет кўрфази             

Қарағай ўрмонлари билан ўралган яна бир кўрфаз — » Бордубет»дир. Агар сиз қушларнинг хилма-хиллиги ҳукмрон бўлган кўрфазда уларнинг сайраши билан дам олиш учун ёқимли соҳил қидирсангиз, узоққа боришнинг ҳожати йўқ! Қишлоқда бунгалов ва чодирда яшаш имкониятлари мавжуд. Сокин кўрфаз бўлган Бордубетда сиз қайиқ ёки каноэда сайр қилишингиз, сайр қилишингиз, балиқ овлашингиз ёки велосипедга минишингиз мумкин.

                                         Бордубет кўрфази

            Бенжик кўрфази

            Мармарис туманининг шимолида жойлашган Бенжик кўрфазида тўқ мовий денгиз ва олтиндек сариқ қумлар мавжуд. Бенжик кўрфази мусаффо денгизи, тиниқ осмони ва атрофидаги қарағай ўрмонлари билан Ҳисарўну кўрфазидаги кашф этилмаган нуқтадир. Бенжик кўрфазида ярим соатлик юришдан сўнг Бўрдубет кўрфазига осонгина этиб боришингиз мумкин.

Бенжик кўрфази

Ўзбекистонда ёшлар ойлиги давом этмоқда

Ўзбекистонда ёшлар ойлиги давом этмоқда. Ойликнинг илк куни Қорақалпоғистон Республикасида 3 июнь куни старт олди. Ёшлар фестиваллари қуйидаги саналарда барча ҳудудларда бўлиб ўтади:

Хоразм вилояти 5 июнь, Бухоро вилояти 8 июнь, Навоий вилояти 10 июнь, Сурхондарё вилояти 12 июнь, Қашқадарё вилояти 14 июнь, Самарқанд вилояти 16 июнь, Наманган вилояти 18 июнь, Сирдарё вилояти 20 июнь, Андижон вилояти 22 июнь, Фарғона вилояти 24 июнь, Тошкент вилояти 25 июнь, Тошкент шаҳри 30 июнь

Қорақалпоғистон аҳолисини тиббий кўрикдан ўтказиш учун «Саломатлик поезди» йўлга чиқди

Соғлиқни сақлаш вазирлиги «Ўзбекистон темир йўллари» АЖ ва “Соғлом авлод учун” халқаро хайрия фонди билан ҳамкорликда яна бир саломатлик акциясига старт берди.

Ушбу акция орқали Оролбўйи минтақасининг ҳаво йўллари тармоқлари йўқ, автомобиллар ҳаракати учун шароитлар етарли бўлмаган узоқ ҳудудлари аҳолисини тиббий кўрикдан ўтказиш, уларга зарур дори воситалари ва тиббий сарфлов материалларини етказиб бериш мақсад қилинган.

«Саломатлик поезди»га 1,5 миллиард сўм миқдоридаги 5 тоннадан ортиқ дори воситалари ва тиббий материаллар юкланган бўлиб, улар орасида профилактика мақсадида қабул қилинадиган витаминлар, микроэлементлар ҳамда кардиологик, эндокринологик дори-дармонлар, шунингдек, шахсий гигиена воситалари мавжуд.

Бешинчи “Саломатлик” поездида AК «Дори-Дармон» ва «Ўзбекистон Дори-Таъминоти» томонидан ҳам 1069,7 кг гуманитар юк юборилди. Бу юк 250,7 млн.сўмлик 35 турдаги фармацевтика ва дезинфекциялаш воситаларини ўз ичига олди.

Бу поездларда ҳудудларга йўл олган Республика ихтисослаштирилган тиббиёт марказларининг жами 200 нафардан зиёд малакали мутахассислари аҳолини чуқурлаштирилган тиббий кўрикдан ўтказади.

Бугун ҳарорат 41° гача кўтарилади

Бугун кундуз куни республика бўйича ёғингарчилик кутилмайди, фақат Фарғона водийси вилоятларида куннинг иккинчи ярмида баъзи жойларда қисқа муддатли ёмғир ёғади, момқалдироқ бўлиши мумкин. Шамол 7-12 м/с тезликда эсади, баъзи жойларда 15-20 м/с гача кучайиши, айрим жойларда чанг-тўзон билан кузатилиши мумкин. Ҳарорат 34-39°, жанубда 41° гача бўлади.

Пойтахтимизда ёғингарчилик кутилмайди. Шамол 5-10 м/с тезликда эсади. Ҳарорат 36-38° бўлади. Тоғ олди ва тоғли ҳудудларда баъзи жойларда қисқа муддатли ёмғир ёғади, момқалдироқ бўлиши мумкин. Шамол 7-12 м/с тезликда эсади, момақалдироқ пайтида 13-18 м/с гача кучайиши мумкин. Ҳарорат 25-30° бўлади

Мисрда британиялик сайёҳлар бўлган яхта ёниб кетди

Миср соҳиллари яқинидаги Қизил денгизда сайёҳлик яхтаси ёниб кетди. Бу ҳақда маҳаллий Сада ал-Балад телеканали хабар берди.

Қайд этилишича, Марса-эл-Алам курорти яқинида содир бўлган ёнғин вақтида «Довул» номини олган кема бортида 29 киши, жумладан, 12 нафар британиялик сайёҳ бўлган. Воқеа жойига тезда етиб келган қутқарув хизматлари дам олувчилар ва экипаж аъзоларини қирғоққа етказган.

Сўнги берилган маълумотларга кўра, 3 киши бедарак йўқолган, 26 киши қутқариб олинган. Ҳодисанинг барча ҳолатлари ва ёнғин сабаблари ўрганилмоқда.

Ўзбекистонда иссиқ об-ҳаво сабабли поездлар ҳаракати тезлигига чекловлар жорий этилади

Айни кунларда республикада кузатилаётган кескин иссиқ об-ҳаво сабабли поездлар ҳаракати тезлигига чекловлар жорий этилади. Бу ҳақда «Ўзтемирйўловчи» акциядорлик жамияти хабар беради.

Билдирилишича, ҳарорат кўтарилиши оқибатида ер усти темир йўлларининг релслари ҳамда уларнинг пўлат қисмларида ҳарорат жуда юқори бўлади. Шу боис, йўловчилар ва поездлар ҳаракат хавфсизлигини таъминлаш мақсадида поездлар ҳаракат тезлигига чекловлар ўрнатилади.

Маълум қилинишича, ҳаракат тезлигига чекловлар ўрнатилган поездлар совутиш тизимининг ишлаш қуввати пасайиши мумкин.

«Ўзтемирйўлйўловчи» АЖ ўз мижозларидан, аномал иссиқлик туфайли юзага келиши мумкин бўлган ноқулайликлар учун узр сўрайди», дейилади хабарда.

Қозоғистонда 12 июнь мотам куни деб эълон қилинди

Абай вилоятида содир бўлган ёнғинда ҳалок бўлганлар хотираси учун 12 июнь кунини Қозоғистонда умуммиллий мотам куни деб эълон қилинди. Бу ҳақда Zamon.uz хабар бермоқда.

Қозоғистон ФВВнинг хабар беришича, Абай вилоятида яшин уриши натижасида келиб чиққан ёнғин 14 кишининг ҳалок бўлишига олиб келган.

Давлат раҳбари ёнғинда ҳалок бўлган ўрмон хўжалиги ходимларининг оила аъзолари билан учрашди. Қосим-Жўмарт Тўқаев уларга ҳамдардлик билдириб, мамлакатда мотам кунини эълон қилган.

Маълум бўлишича, президент Қосим-Жўмарт Тўқаев томонидан Фавқулодда вазиятлар вазири ишдан четлатилган.

Бугун Ўзбекистон U-23 терма жамоаси Фарғонада ўртоқлик учрашувини ўтказади

Бугун, 11-июнь куни Тимур Копадзе бошчилигидаги Ўзбекистон Олимпия терма жамоаси Қирғиз республикасига қарши ўртоқлик учрашуви ўтказади. Беллашув Фарғонанинг «Истиқлол» стадионида бўлиб ўтади ва ҳакам старт ҳуштаги 19:00да чалинади.Эслатиб ўтамиз, вакилларимиз йиғиннинг иккинчи қисмида  16-19-июнь кунлари сафарда Хитойга қарши ўйин ўтказади.

Хитой компанияси мамлакатимизга сунъий нафас олиш аппаратлари тақдим этди

Ўзбекистон ва Хитой ўртасида тиббиёт йўналишида кенг кўламли алоқалар йўлга қўйилган. Хусусан, коронавирус пандемияси даврида ушбу мамлакат мутахассислари ўзбек шифокорларининг яқин ҳамкорига айланган эди.

Ушбу дўстона алоқалар бугун ҳам изчил давом этмоқда. Хусусан, 2022 йил 25 октябрда Соғлиқни сақлаш вазирлиги ва Хитойнинг “China Meheco Co Ltd” компанияси ўртасида 150 дона сунъий нафас олиш — ИВЛ аппаратларини гуманитар ёрдам сифатида етказиб бериш бўйича шартнома имзоланган эди.

Ушбу келишувга асосан компания томонидан тақдим этилган 69 дона ИВЛ аппарати ҳудудлардаги даволаш-профилактика муассасаларига етказиб берилмоқда.

Куни кеча вазирлик мутасаддилари ва компания масъуллари ўртасида бўлиб ўтган учрашувда ушбу ускуналарни жойларда ўрнатиш ҳамда мутахассисларни ўқитиш бўйича келишиб олинди.

Маълумот учун, сунъий нафас олиш аппарати ўпкани ҳаво билан таъминловчи вентилятордан иборат бўлиб, ускуна кислородли ҳавони ўпкага ҳайдайди, шунингдек, карбонат ангидрид ва тўпланган суюқликни чиқаради. Қурилма автоматик равишда беморнинг нафас олиш ҳолатини ҳисобга олади.

Соғлиқни сақлаш вазирлиги
Матбуот хизмати.

Шоҳруҳ Хоннинг янги киноси Ўзбекистонда премьера қилинади

Таниқли ҳинд актёри Шоҳруҳ Хоннинг янги «Патхан» фильми Ўзбекистонда ҳам премьера қилинади.

Фильм 13 июль куни Россия ва МДҲ минтақаси давлатларида 3000 дан ортиқ экранларга чиқиши режалаштирилган.

Yash Raj Films’нинг Шоҳруҳ Хон, Дипика Падуконе ва Жон Абраҳам иштирокидаги «Патхан» фильми навбатдаги рекордни янгилади. Сидҳарт Ананд режиссёрлиги остида суратга олинган блокбастер бутун дунё бўйлаб энг кўп даромад келтирувчи фильмлардан бири бўлди

Ҳозирча бу кино 1 млрд. 50 млн. рупий(12 736 611 АҚШ доллари)дан ортиқ даромад келтирди.

«Патхан» яқинда Бангладешда экранларга чиқарилган илк кунидаёқ катта қизиқишларга сабаб бўлган ва мамлакат бўйлаб 41 та кинотеатрда намойиш этилган.

Автобусда кондиционер бўлса-ю, ҳайдовчи уни ёқишдан бош тортса…

Зинҳор ҳайдовчи билан тортишманг. Яхшиси, “Тошшаҳартрансхизмат” АЖнинг 1062 қисқа рақамига қўнғироқ қилинг. Шунингдек, автобус ҳайдовчиси ҳаракат вақтида чекса, телефонда гаплашса ёки бошқа қоидани бузса ҳам ушбу қисқа рақамга мурожаат қилишингиз мумкин.

Тошкентда янги инновациялар уйи очилади

Олий таълим, фан ва инновациялар вазири Иброҳим Абдураҳмонов “Тошкентдаги Эрон инновациялар ва технологиялар уйи”га ташриф буюрди. Бу ҳақда вазирлик Ахборот хизмати Darakchi.uz’га маълум қилди.

Вазир ташриф доирасида “Диба Инноватион ҲУБ” биноси билан танишиб, икки томонинг келгусидаги режалари ва истиқболли лойиҳалари ҳақида фикр алмашилди.

“Бу лойиҳадан катта натижалар кутяпмиз. “Тошкентдаги Эрон инновациялар ва технологиялар уйи” икки давлатнинг ўзаро илм-фан технологиялари ва ютуқларини алмашишида кўприк вазифасини бажаради.

Эрон ва Ўзбекистоннинг келгусидаги ҳамкорлигида ушбу марказнинг ҳиссаси қўшилишига, бу ерда йирик лойиҳалар амалга оширилишига ишончим комил. Ушбу марказда халқаро кўргазмалар, форумлар ташкил этилади”, деди вазир.

2023 йил учун буғдойни харид қилиш ва сотиш тартиби тасдиқланди

Вазирлар Маҳкамасининг “2023 йил ҳосилидан буғдой харид қилиш ва ички бозорда нархлар барқарорлигини таъминлаш чора-тадбирлари тўғрисида”ги қарори қабул қилинди.

2023 йилда суғориладиган майдонларнинг ҳар гектаридан ўртача 2,5 тоннадан, жами 2 млн 565 минг тонна буғдой, жумладан:

1 млн 283 минг тонна товар буғдой давлат ресурси сифатида ҳамда 240 минг 450 тонна уруғлик буғдой Қишлоқ хўжалигини давлат томонидан қўллаб-қувватлаш жамғармаси маблағлари ҳисобидан харид қилинади;

1 млн 41,55 минг тонна товар буғдой буғдой етиштирувчилар томонидан кейинчалик биржа савдолари орқали сотиш учун Жамғарманинг тижорат вакилида вақтинча сақлашга қабул қилинади.

“Ўздонмаҳсулот” АК тизимидаги корхоналар ва буғдойни сақлаш қувватига эга бўлган хўжалик юритувчи субъектлар Жамғарма номидан буғдой етиштирувчилардан товар буғдойни сотиб олиш, қабул қилиш ва сақлаш, шунингдек, харидорларга юклаб жўнатиш ишларини амалга ошириш бўйича тижорат вакили ҳисобланади.

Ҳужжат билан давлат ресурси сифатида харид қилинадиган буғдой учун тўловни ўрнатиш механизмлари белгиланди.

Шунингдек, қуйидаги қоидаларни белгилайдиган Ички бозорда буғдой нархи барқарорлигини сақлаш учун буғдойни харид қилиш ва биржа савдолари орқали сотиш тартиби тўғрисидаги низом тасдиқланди:

  • Жамғарманинг тижорат вакилини танлаб олиш;
  • Жамғарма билан тижорат вакили ўртасидаги муносабатлар;
  • буғдой етиштирувчилардан буғдойни харид қилиш;
  • давлат ресурси сифатида харид қилинган буғдойни тижорат вакили томонидан сақлаш;
  • буғдойни биржа савдоларида сотиш.

11 июнь куни кутилаётган об-ҳаво маълумоти

Республика Гидрометеорология марказининг хабар беришича, 11 июнь куни Тошкентда ҳаво бироз булутли бўлади, вақти-вақти билан ўзгариб туради, ёғингарчилик бўлмайди. Шарқдан секундига 3-8 метр тезликда шамол эсади. Кечаси 21-23 даража илиқ, кундузи 36-38 даража иссиқ бўлади.

Душанбеда Марказий Осиёдаги энг катта масжидлардан бири очилди

8 июнь куни Душанбе шаҳрида «Имом Аъзам» номидаги жомеъ масжиди очилди. Бу ҳақда zamon.uz хабар бермоқда.

Тантанали маросимда Тожикистон президенти Имомали Раҳмон ва Қатар амири шайх Тамим ибн Ҳамад Ол Соний иштирок этди. Масжид лойиҳасини ишлаб чиқишда Қатар давлати мутахассислари ҳам иштирок этган эди.

Имомали Раҳмон Қатар амирига тожик миллий меъморчилиги дурдонасини барпо этишга қўшган ҳиссаси учун миннатдорлик билдириб, лойиҳанинг амалга оширилишини икки давлат ҳамкорлигининг энг юксак намунаси деб атади.

Бу Марказий Осиёдаги энг катта масжидлардан бири бўлди. У 12 гектар майдонда қурилган, бино уч гектар майдонда жойлашган ва учта катта дарвозага эга. У бир вақтнинг ўзида 133 минг намозхонни сиғдира олади, шундан 43 минг намозхон масжид ичида, қолгани эса унинг атрофида бўлади.

Масжид ичида олтита кенг синфхона, меҳмонларни қабул қилиш ва мажлислар зали, иккита кутубхона, тўққизта ўқув хонаси, учта меҳмонхона ва техник хона мавжуд. Масжидни безашга 6630 куб метр кошин ва 2800 куб метр қора мармардан фойдаланилган.

Суяк емирилиши касаллиги нега кўпаймоқда?

Жаҳон соғлиқни сақлаш ташкилоти маълумотига кўра, ҳозир дунё аҳолисининг 20 фоизи таянч-ҳаракат тизими касалликларидан азият чекмоқда. Энг ёмони, бундай хасталиклар ногиронликни келтириб чиқарувчи омиллар орасида етакчи ўринда.

Хавотирли жиҳати, кейинги йилларда СOVID-19 асоратлари туфайли суяк бўғимлари емирилиши ташхиси қўйилган беморлар сони сезиларли даражада кўпамоқда. Шундай касалликлардан бири — асептик некроз.

Республика ихтисослаштирилган травматология ва ортопедия илмий-амалий тиббиёт маркази директори Мурод Ирисметов шу мавзудаги мулоҳаза ва хулосалари билан ўртоқлашди.

— Бу оғир касаллик тиббиётда сон суяги бошчасининг аваскуляр остеонекрози деб ҳам аталади, — дейди мутахассис. — У суяк тўқимасида қон оқими вақтинча ёки доимий бузилиши оқибатида юзага келади.

Соддароқ тушунтирсак, танамиздаги суяклар бир-биридан тоғай билан ажралиб туради. Юзалари бўғим пайлари билан мустаҳкамланган. Улар ҳаракат чоғида юзага келадиган ташқи зарбаларга қалқон бўлади.

Бўғимлар ички қавати эса махсус парда билан қопланган бўлиб, ўзидан суюқлик чиқариб туради ва шу туфайли бўғимлар эластиклиги ортади ҳамда ҳаракат-таянч вазифасини ўтайди.

Сон суяги бошчаси тананинг шу қисмидан ўтган битта артерия билан озиқланади. Агар унга қон бориши бузилса ёки тўхтаса, бўғимлар кислород ва бошқа ҳаётий зарур моддаларга тўйинмаслиги оқибатида некроз, яъни ҳужайра ва тўқималар нобуд бўлиши жараёни бошланади.

Некроз ўчоғи катталашгани сайин сон суяги бошчаси ўз мустаҳкамлигини йўқотиб, тана оғирлигига бардош беролмай қолади.

Бора-бора тананинг бу қисми шунчалик мўрт бўлиб қоладики, у жисмоний ҳаракатлар остида худди тухум пўчоғидек уқалана бошлайди. Сўнг чаноқ-сон бўғимида кучли оғриқлар юзага келиб, ҳаракат чекланади.

Касаллик шаклланиши турли омиллар билан боғлиқ. Тромбоз, тромбоэмболия, гормон воситалари, бўғимлар шикастланиши, спиртли ичимликлар шулар жумласидан. Қолаверса, асептик некроз оғир ревматик касалликлар ҳамда COVID-19 асорати сифатида ҳам шаклланиши мумкин.

Яъни пандемия даврида айрим беморлар белгиланган дори воситаларидан ўзбошимчалик билан фойдаланиши, айниқса, гормон препаратларини палапартиш қўллаши уларда аваскуляр остеонекроз пайдо бўлишига олиб келди.

Ҳидлар ҳам шифо беради. Лаванда

— Ҳар бир инсон лаванда ташвиш, уйқусизлик ва депрессияга қарши восита эканини яхши билса керак. Лекин унинг мойи соч ўсишига ёрдам беришини ҳамма ҳам билмайди. «The Natural Medicines Comprehensive Database» тадқиқот маркази олимлари лаванда алопеция (патологик соч тўкилиши)га қарши самарали фойда беришини таъкидламоқда.

— Бироз гангитиб қўювчи хислатлари туфайли лавандадан оғриқ қолдирадиган восита сифатида фойдаланиш мумкин. Бу ҳақда Исфаҳон тиббиёт университети тадқиқотчилари маълум қилишди. Улар бодомсимон безлари олиб ташланган болаларнинг оғриқини камайтиришга ҳаракат қилишди. Натижада лаванда ҳиди билан нафас олган болалар бошқа беморларга қараганда камроқ оғриқ ҳис қилди.

— Лаванда мойи яраларни ҳам даволайди. Агар сиз уни йод билан аралаштирсангиз, яра тезроқ битади. Бу ҳақда турк олимлари “Далилларга асосланган қўшимча ва муқобил тиббиёт” нашрида маълум қилди.

Сайлов бюллетенининг шакли, матни ва тавсифи тасдиқланди

Тажриба-синов тариқасида айрим сайлов участкаларида сайловчиларни биометрик идентификация қилиш тартиби тасдиқланди ва қарор қабул қилинди.

Подпишитесь на нас

51,905участниковМне нравится
22,962участниковЧитать
6,110участниковПодписаться
×